Đau Dây Thần Kinh: Nguyên nhân & Cách điều trị

Loading...

Đau dây thần kinh là gì?

Đau dây thần kinh là chứng đau nghiêm trọng dạng như bị đâm hoặc đốt và thường là do kích thích hoặc tổn thương trên dây thần kinh. Vị trí đau có thể là bất cứ vị trí nào trên cơ thể vì các dây thần kinh được phân bố toàn cơ thể chứ không chỉ nằm trên não bộ.

Các nguyên nhân chính gây đau dây thần kinh thường bao gồm:

  • Lão hóa
  • Bệnh tiểu đường hoặc bệnh đa xơ cứng
  • Các bệnh nhiễm trùng điển hình như zona thần kinh

Cần căn cứ vào các nguyên nhân gây bệnh để định hướng phác đồ điều trị đau dây thần kinh.

Triệu chứng của đau dây thần kinh là gì?

Người bị đau dây thần kinh phải chịu các triệu chứng cơ bản bao gồm:

  • Đau nặng trên một hoặc nhiều vị trí nhất định trên cơ thể (thường là ở một bên của cơ thể)
  • Các triệu chứng khác theo nguyên nhân gây bệnh. Ví dụ, nếu bạn bị đau dây thần kinh do zona, bạn có thể bị phát ban da, đau da kèm theo ngứa rát. Nếu bạn bị đau dây thần kinh do tiểu đường, bạn cũng có các triệu chứng của bệnh tiểu đường.

Phân loại đau dây thần kinh

Đau dây thần kinh được phân thành nhiều loại bao gồm:

Đau dây thần kinh sau Zona (Postherpetic neuralgia)

Xảy ra như một biến chứng trên những bệnh nhân bị Zona và có thể xuất hiện tại bất cứ vị trí nào trên cơ thể. Zona là một bệnh dạng nhiễm trùng do virus gây ra, người bị zona thường có triệu chứng đau đớn và phát ban trên một hoặc nhiều vùng da nhất định. Triệu chứng đau có thể ở mức nghiêm trọng kéo dài liên tục, cũng có thể chỉ đau trong một thời gian ngắn và tạm thời. Nó sẽ luôn xảy ra ở dọc một dây thần kinh vì thế thường thì người bị zona có xu hướng chỉ xuất hiện các triệu chứng ở một bên của cơ thể.

Đau dây thần kinh sinh ba (Trigeminal neuralgia)

Dây thần kinh sinh ba là dây thần kinh nằm trên não bộ, nó là một dây chính kích thước lớn được phân thành ba nhánh nhỏ hơn rồi sau đó từ các nhánh này phân thành nhiều dây thần kinh nhỏ hơn nữa bao trùm toàn bộ khuôn mặt.

Đau dây thần kinh sinh ba thường xảy ra khi nó bị chèn ép bởi một mạch máu nào đó. Cũng có thể là do bệnh đa xơ cứng, tổn thương thần kinh hoặc nhiều nguyên nhân khác.

Đau dây thần kinh sinh ba thường gây đau đớn ở mức độ nghiêm trọng, thường tập trung vào một bên khuôn mặt và phổ biến xuất hiện ở những người ngoài 50 tuổi.

Đau dây thần kinh số IX (Glossopharyngeal neuralgia)

Loại này là không phổ biến và gây các cơn đau trong cổ và họng.

Nguyên nhân gây đau dây thần kinh

Hiện y học chưa thể phát hiện hoàn toàn các nguyên nhân gây đau dây thần kinh. Bạn có thể bị đau khi hệ thống thần kinh bị tổn thương, dây thần kinh chịu áp lực lớn do chèn ép, do thay đổi chức năng dây thần kinh và nhiều nguyên nhân khác. Nhiều người bị đau dây thần kinh nhưng không thể tìm thấy nguyên nhân gây bệnh.

Các nguyên nhân phổ biến được biết đến bao gồm:

Một dạng bệnh lý nhiễm trùng

Nhiễm trùng có thể ảnh hưởng đến dây thần kinh của bạn, các bệnh phổ biến bao gồm zona hoặc thủy đậu.

Khả năng bị nhiễm trùng tăng theo độ tuổi. Nhiễm trùng trên một phần cơ thể cũng có thể ảnh hưởng đến một dây thần kinh nào đó tương ứng trên vị trí bị nhiễm trùng.

Bệnh đa xơ cứng

Xảy ra khi hệ thống miễn dịch của người bệnh tấn công myelin – một lớp bảo vệ xung quanh các sợi thần kinh.

Xuất hiện áp lực trên dây thần kinh

Áp suất nén các dây thần kinh có thể gây ra đau dây thần kinh. Chúng có thể xuất phát từ:

  • Xương
  • Dây chằng
  • Mạch máu trong cơ thể
  • Các khối u bao gồm cả lành tính và ác tính

Sưng phình mạch máu là nguyên nhân phổ biến nhất gây đau dây thần kinh.

Bệnh tiểu đường

Lượng đường lớn trong máu có thể gây tổn thương cho các dây thần kinh, phổ biến nhất là các vị trí ở tay và chân.

Các nguyên nhân khác (ít phổ biến hơn)

Một số điều kiện hoặc bệnh lý dưới đây cũng được xác định là nguyên nhân gây đau dây thần kinh bao gồm:

  • Bệnh thận mãn tính
  • Các loại thuốc điều trị bệnh ung thư
  • Kháng sinh fluoroquinolone được dùng khi điều trị một số bệnh nhiễm trùng
  • Chấn thương do tai nạn hoặc phẫu thuật
  • Dị ứng chất hóa học

Bị đau dây thần kinh, khi nào nên đi khám?

Đau dây thần kinh thường gây đau đớn nghiêm trọng thậm chí là khiến người bệnh bị suy nhược trong thời gian ngắn. Cần đi khám bác sĩ càng sớm càng tốt nếu bạn nghi ngờ mình bị đau dây thần kinh.

Bạn cũng nên đi khám nếu các triệu chứng của bệnh zona thần kinh xuất hiện, thường là đau đớn và phát ban trên một hoặc một số vùng da như lưng, bụng, cổ hoặc mặt. Bệnh zona nên được điều trị sớm để tránh các biến chứng. Những biến chứng này bao gồm cả đau dây thần kinh sau Zona có thể khiến bạn phải chịu những cơn đau mạnh mẽ trong suốt cuộc đời.

Chuẩn đoán

Khi đi khám, bạn cần liệt kê các triệu chứng của bạn cho bác sĩ. Bao gồm vị trí bị đau, thời gian tái phát, có phát ban hay phồng rộp da ở đâu đó hay không, bạn có đang mắc các bệnh lý khác, có dùng bất kỳ loại thuốc nào,…

Các bác sĩ có thể yêu cầu một cuộc kiểm tra sức khỏe tổng thể để tìm ra vị trí chính xác nơi diễn ra các cơn đau từ đó xác định dây thần kinh nào đang chịu ảnh hưởng. Người bệnh có thể cần khám cả nha khoa tùy tình hình thực tế.

Các xét nghiệm khác cũng có thể bao gồm:

  • Xét nghiệm máu để xem bạn có bị tiểu đường hoặc các bệnh liên quan đến thận
  • Chụp cộng hưởng từ để xem bạn có bị đa xơ cứng
  • Kiểm tra tốc độ dẫn truyền thần kinh để xác định có hay không tổn thương trên dây thần kinh

Điều trị đau dây thần kinh như thế nào?

Nếu các bác sĩ xác định được nguyên nhân gây đau dây thần kinh, việc điều trị sẽ tập trung vào điều trị nguyên nhân. Nếu không thể xác định nguyên nhân, các bác sĩ sẽ tìm cách hạn chế và giảm mức độ đau đớn cho người bệnh.

Các phương pháp điều trị bao gồm:

  • Phẫu thuật để giảm áp lực lên dây thần kinh
  • Kiểm soát lượng đường trong máu nếu tiểu đường là nguyên nhân
  • Vật lý trị liệu
  • Gây tê thần kinh – một mũi tiêm với thuốc nhắm vào các dây thần kinh nhất định để nhằm mục đích tắt các tín hiệu gây ra đau đớn
  • Các loại thuốc giảm đau

Thuốc điều trị đau dây thần kinh theo đơn của bác sĩ có thể bao gồm:

  • Thuốc chống trầm cảm như amitriptyline hoặc nortriptyline , có hiệu quả trong điều trị đau dây thần kinh nói chung
  • Thuốc chống trầm cảm như carbamazepine , có hiệu quả đối với đau dây thần kinh sinh ba
  • Thuốc giảm đau ngắn hạn, chẳng hạn như codeine
  • Kem thoa chứa capsaicin

Hiện không có phương pháp chữa bệnh hoàn toàn cho chứng đau dây thần kinh nhưng việc điều trị theo hướng dẫn của các bác sĩ có thể giúp cải thiện đáng kể các triệu chứng của người bệnh.

Một số loại đau dây thần kinh có thể giảm dần theo thời gian ngay cả khi người bệnh không được điều trị, điều này còn tùy thuộc vào nguyên nhân gây đau dây thần kinh là gì.

Loading...

Thông tin này có hữu ích với bạn hay không ?

Các bài có liên quan: