Bệnh béo phì: Nguyên nhân, chẩn đoán & cách điều trị

Loading...

Béo phì là gì?

Bèo phì được định nghĩa là có chỉ số khối cơ thể (BMI) từ 30 trở lên. BMI là một phép tính lấy trọng lượng cơ thể chia cho hai lần chiều cao.

Tuy nhiên với sự đa dạng của hình thể như ngày nay, cũng như khối lượng xương và cơ bắp ở mỗi người là khác nhau thì chỉ số BMI không phải là chỉ số duy nhất để đánh giá mức độ béo phì nữa.

Tình trạng béo phì, khiến những người bị chúng có nguy cơ cao mắc các bệnh nghiêm trọng hơn như bệnh tiểu đường, bệnh tim và bệnh ung thư.

Nguyên nhân gây ra bệnh béo phì

Lượng calo được hấp thụ vào cơ thể nhiều hơn lượng calo được đốt cháy trong hoạt động hàng ngày khiến cho lượng calo dư thừa ngày càng tăng lên, là nguyên nhân gây ra tình trạng tăng cân phổ biến.

Nguyên nhân phổ biến của bệnh béo phì bao gồm:

  • Chế độ ăn uống không hợp lý, ăn nhiều thực phẩm giàu chất béo và calo
  • Ít vận động cơ thể
  • Không ngủ đủ giấc: có thể dẫn đến thay đổi nội tiết tố khiến bạn cảm thấy đói hơn và thèm ăn các thực phẩm giàu calo
  • Do di truyền: nó có thể ảnh hưởng đến cách thức xử lý thực phẩm thành năng lượng và cách lưu trữ chất béo.
  • Khi cơ thể lớn lên: các khối cơ phát triển ít, tốc độ trao đổi chất chậm hơn, vì thế việc tăng cân càng dễ dàng hơn.
  • Khi mang thai: trong quá trình mang thai người mẹ thường tăng cân, và sau khi sinh xong lượng cân này không giảm đi mà dễ dàng tăng thêm, dẫn đến béo phì.

Một số nguyên nhân phát sinh từ tình trạng bệnh hiện tại, cũng có thể dẫn đến tăng cân, béo phì:

  • Hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS): hiện tượng bệnh gây ra sự mất cân bằng hooc môn sinh sản của phụ nữ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, tăng nguy cơ bệnh béo phì…
  • Hội chứng Prader – Willi: là tình trạng hiếm hoi, bẩm sinh, khi sinh ra đã có các cơn đói liên tục.
  • Hội chứng Cushing: là một hiện tượng gây ra bởi có quá nhiều hooc môn cortisol trong máu, gây ra sự biến đổi bất thường ở cơ thể.
  • Tuyến giáp hoạt động kém (hypothyroidism): là hiện thượng tuyến giáp không sản xuất đủ các hooc môn quan trọng nhất định cần thiết.
  • Bệnh về viêm xương khớp: gây đau đớn trong cơ thể, khiến cho cơ thể ít vận động, lượng calo không tiêu hao.

Các yếu tố gây nguy cơ bệnh béo phì?

Sự kết hợp phức tạp giữa các yếu tố di truyền, môi trường và tâm lý có thể làm tăng nguy cơ béo phì của một người.

Cụ thể:

Di truyền: Một số người do yếu tố di truyền khiến họ khó lòng mà giảm cân được.

Môi trường và cộng đồng: khi bạn sống trong môi trường là nhà của mình, trường học hay trong một tập thể thì tất cả đều ảnh hưởng đến cách ăn uống và sinh hoạt của bạn.

Tâm lý và các yếu tố khác:

Trầm cảm đôi khi dẫn đến tăng cân, bởi ăn cũng là cách thức khiến người ta cảm thấy thoải mái hơn, dùng thuốc chống trầm cảm  cũng có thể làm tăng nguy cơ thừa cân.

Bỏ hút thuốc là cũng là một cách để tăng cân, vì vậy cần tập trung vào chế độ ăn uống và luyện tập thể dục khi bạn đang trong quá trình bỏ thuốc lá.

Các loại thuốc như steroid và thuốc tránh thai cũng khiến bạn có nguy cơ tăng cân cao.

Bệnh béo phì được chẩn đoán như thế nào?

Cách thứ nhất dựa vào chỉ số BMI – BMI từ 30 trở lên được coi là béo phì.

Cách thứ hai: dựa vào biện pháp phân tích mỡ cơ thể bao gồm độ dày nếp gấp da, so sánh eo – hông và các xét nghiệm sàng lọc như siêu âm, chụp CT, chụp cộng hưởng từ (MRI).

Cách khác nữa: bác sĩ tiến hành xét nghiệm máu để kiểm tra mức độ Cholesterol và glucose, xét nghiệm chức năng gan, xét nghiệm tuyến giáp, biểu đồ bệnh tiểu đường…

Đo chất béo quanh eo cũng là yếu tố dự báo tốt về nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến béo phì.

Biến chứng của bệnh béo phì:

Béo phì nguy hiểm hơn nhiều so với việc tăng cân thông thường. Một tỷ lệ chất béo cao đè nặng lên cơ bắp, xương cũng như nội tạng làm tăng nguy cơ viêm nhiễm trong cở thể, đây được cho là nguyên nhân gây ung thư.

Béo phì cũng là nguyên nhân chính gây ra bệnh tiểu đường loại 2.

Bệnh béo phì liên kết với một số biến chứng về sức khỏe, dẫn đến một số bệnh nguy hiểm như:

  • Bệnh tiểu đường loại 2
  • Bệnh tim
  • Huyết áp cao
  • Một số bệnh ung thư: vú, nội mạc tử cung…
  • Bệnh gan nhiễm mỡ
  • Bệnh về túi mật
  • Cholesterol cao
  • Viêm khớp
  • Các vấn đề về hô hấp

Điều trị bệnh béo phì như thế nào?

Thay đổi lối sống, hành vi:

Xây dựng một kế hoạch ăn uống lành mạnh phù hợp, lựa chọn các thực phẩm an toàn, tốt cho sức khỏe.

Xây dựng một chương trình luyện tập bài bản, có cấu trúc và tăng cường vận động hàng ngày để tăng cường sức khỏe, sự dẻo dai và sự trao đổi chất của bạn.

Nhờ các chuyên gia tư vấn về các yếu tố kích thích không lành mạnh giúp bạn đối phó với bất kỳ vấn đề lo âu, trầm cảm nào.

Giảm cân:

Bác sĩ cũng có thể kê đơn thuốc giảm cân theo đơn nhất định ngoài kế hoạch ăn uống và luyện tập thể dục. Thuốc giảm cân theo đơn giúp ngăn chặn sự hấp thụ chất béo hoặc ngăn cản sự thèm ăn. Thuốc giảm cân chỉ được sử dụng khi các biện pháp khác không hiệu quả và bác sĩ phải theo dõi chặt chẽ quá trình dùng thuốc của bạn để tránh các tác dụng phụ không mong muốn.

Phẫu thuật giảm cân:

Phẫu thuật giảm cân chỉ áp dụng cho những người có chỉ số BMI từ 40 trở lên hoặc có chỉ số BMI  từ 35 đến 39,9 nhưng sức khỏe bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi béo phì.

Bệnh nhân béo phì sẽ được tư vấn về quá trình phẫu thuật và phải cam kết thay đổi lối sống cần thiết sau quá trình phẫu thuật.

Phẫu thuật giảm cân không hề đơn giảm và chứa nhiều rủi ro. Sau khi phẫu thuật bệnh nhân cần thay đổi cách ăn, ăn bao nhiêu, ăn như thế nào, vận động ra sao để đảm bảo vấn đề về sức khỏe.

Phẫu thuật giảm cân này chủ yếu liên quan đến dạ dày, tùy từng bệnh nhân mà đưa ra lộ trình phẫu thuật bộ phận nào cho phù hợp.

Cách tốt nhất để ngăn chăn tình trạng béo phì là lựa chọn một lối sống lành mạnh: tập thể dục (đi bộ, đi xe đạp, bơi lội) 20-30 phút mỗi ngày; lựa chọn các thực phẩm dinh dưỡng như trái cây, rau, củ quả, ngũ cốc, ăn các thực phẩm giàu chất béo, nhiều hàm lượng calo một các chừng mực, hạn chế.

Loading...

Thông tin này có hữu ích với bạn hay không ?

Các bài có liên quan: